Ташкент, 25 қазан. Өзбекстан Президенті Шавкат Мирзиёев жастармен кездесуде және білім беру мәселелері жөніндегі кеңесте студенттердің тұрғын үй жалдау ақысын мемлекет 100 пайыз өтейтінін, ал дарынды студенттер екінші курстан бастап мемлекеттік грантқа ауыстырылатынын жариялады.
Хабарламадан белгілі болғандай, жаңа тәртіп студенттер мен олардың отбасыларына қаржы жүктемесін азайтып, еңбекқор әрі мақсатшыл жастарды көтермелеуге арналған. Екінші курстан ақылы оқудан грантқа ауыстыру жоғары білімдегі бәсекені күшейтуі тиіс. Өтемақы қанша студентті қамтитыны, қай күннен күшіне енетіні, оның шекті сомасы болатыны және қандай қаражат есебінен төленетіні қолжетімді хабарламаларда аталмаған. Шешімнің ресми мәтіні әзірге жарияланбаған.
Өзбекстанда студенттерге жалдау ақысын өтеу 2021 жылдан бері бар, бірақ ішінара. Ол кезде Ш.Мирзиёев қол қойған құжат бойынша жатақханамен қамтылмаған мемлекеттік жоғары оқу орындары студенттерінің 60 пайызына айлық жалдау ақысының жартысы бюджеттен өтелді. Өтемақы Ташкентте бір базалық есептік шамадан, өңірлерде оның жартысынан аспауы тиіс еді; оны ең алдымен мұқтаж отбасылардың балалары мен үздік студенттер алды. Президент әкімшілігінің дерегінше, 2022 жылы жалдау өтемақысын 81 мың студент алған. Базалық есептік шама — Өзбекстанда баж, алым, айыппұл және төлемдер есептелетін шартты бірлік; 2026 жылғы 1 қыркүйектен бастап ол 440 мың сумға тең, бұл жазғы бағам бойынша шамамен 36 доллар.
Мәні неде: Өзбекстан жалдау ақысын ішінара өтеуден толық өтеуге көшетінін жариялады. Егер шарттар құжатта расталса, тұрғын үй басқа қаладан келген студенттердің негізгі шығын бабы болудан қалады.
Бұл кімге тиімді: Басқа қаладан келген студенттер мен олардың отбасыларына; өңірлерден студент қабылдау жеңілдейтін жоғары оқу орындарына. Бюджетке түсетін жүктемені билік әзірге жария бағалаған жоқ.
Негізгі мәлімет: 2023 жылы Өзбекстанда 30 жасқа толмаған 19 миллионнан астам адам болды — халықтың 55 пайызы. 2021 жылы ішінара өтемақы енгізілген кезде үкімет дерегінше жалдамалы пәтерлерде жоғары оқу орындарының 130 мыңнан астам студенті тұрған.
Бұған дейін біз Ш.Мирзиёевтің қылмыссыз махаллалар туралы айтқаны жөнінде де жазған едік.
