Астана, 27 қазан. Қазақстанның Даму банкі (ҚДБ) 2026 жылғы тамыздан бастап жекеменшік мектептер құрылысын қаржыландырмайды, бірақ Атырау мен Шымкенттегі осындай екі мектепке 2025 жылғы қарашада мақұлданған 12,5 млрд теңгелік несие желісін сақтайды; бұл туралы банк Ulysmedia басылымының сауалына берген ресми жауабында хабарлады.
Банк аппаратының басшысы Айжан Мендібаева қол қойған жауапта жобаларды қарау және қаржыландыру кезінде білім беру саласы банктің мандатына кіргені, ал 2026 жылғы тамызда бұл бағытты қаржыландыруды тоқтатуды көздейтін жаңа инвестициялық стратегия бекітілгені айтылған. Басылым мектепті қаржыландыру туралы ақпарат мақұлданғаннан бір жыл өткен соң, тек 2026 жылғы қазанда ғана жария болғанына назар аударды.
ҚДБ деректері бойынша, өтінім қаралған кезде Атырауда 15 416, Шымкентте 24 021 оқушы орны жетіспеген. Атыраудағы мектеп 580 оқушыға және 137 педагогқа, Шымкенттегісі 900 оқушыға және 146 педагогқа арналған. Басылымның есебінше, екі мектеп бұл қалалардағы орын тапшылығының шамамен 4%-ын жабады. Банк мектептерге парталар мен орындықтарды қазақстандық өндірушілер жеткізуін қадағалауға уәде береді.
Жекеменшік клиникалар мектептерге қарағанда банк мандатында қалып отыр. Басылымның жазуынша, қаралып жатқан өтінімдер арасында Шымкенттегі 900 төсектік университеттік аурухана мен диагностикалық орталық — Сейтжановтар отбасының жобасы, Алматыдағы бірнеше клиника, оның бірі кәсіпкер Қайрат Итемгеновтікі, және Марат Қасановпен байланысты сауда орталығын ауруханаға айналдыру жобасы бар. Банк мұндай несиелерді өңірлердегі медициналық мекемелердің тапшылығымен, жаңа жұмыс орындарымен және медициналық туризммен түсіндіреді. ҚДБ жауабына қарағанда, ол туристік жобаларға барлығы 225 млрд теңге бағыттаған; оның қаншасы қайтарылғанын банк айтпады.
Жаңа зауыттар мен өндірістерді қаржыландыруға тиіс даму банкі ең нанымды түрде отандық мектеп жиһазы туралы айтты.
Мәні неде: Өнеркәсіп пен инфрақұрылымды қаржыландыру үшін құрылған мемлекеттік банк соңғы жылдары жеңілдікті несиені жекеменшік білім беруге, медицинаға және қонақүйлерге де берген. Мектептерден ол жаңа стратегиямен бас тартты, бірақ мақұлданған несиелер мен клиникалардың өтінімдері сақталады.
Бұл кімге тиімді: Жекеменшік мектептер, клиникалар мен қонақүй иелеріне — оларға мемлекеттік банктің ұзақ әрі арзан ақшасы тиеді. Басылымның пайымдауынша, жеңілдікті несиенің шектеулі көлемін ала алатын өндірістік жобалар ұтылады. ҚДБ жауабында бұл таңдауды түсіндірмеді.
Негізгі мәлімет: Қазақстанның Даму банкі — «Бәйтерек» ұлттық холдингінің еншілес ұйымы; заң бойынша ол ірі инвестициялық жобаларды, ең алдымен өңдеу өнеркәсібі мен инфрақұрылымдағы жобаларды коммерциялық банктерден арзанырақ шартпен қаржыландырады.
Бұған дейін біз «Бәйтерек» Құрық портындағы терминал бойынша 1 млрд долларлық меморандумға қол қойғаны туралы да жазған едік.
