Астана, 30 қазан. Үкімет 23 қазандағы қаулысымен цифрлық теңгемен жүргізілетін бюджет шығыстарының тізбесін бекітті — азық-түлік, дәрі-дәрмек пен отын сатып алудан бастап құрылысқа, жолдарды күрделі жөндеуге және цифрлық жүйелер құруға дейін, деп жазады BES.media.
Тізбеге азық-түлік, дәрі-дәрмек пен медициналық бұйымдар сатып алу; нысанды және арнайы киім сатып алу, тігу және жөндеу; отын мен жанар-жағармай материалдарын сатып алу; жер, ғимарат, құрылыс және көлік сатып алу; машина, жабдық, құрал-сайман және шаруашылық мүкәммалын, материалдық емес және биологиялық активтерді сатып алу; ғимараттар мен жолдарды және басқа негізгі құралдарды күрделі жөндеу; нысандарды, соның ішінде жолдарды салу және қайта жаңарту; цифрлық жүйелерді құру, енгізу және дамыту; дамуға арналған күрделі шығыстар, сондай-ақ мемлекеттік кәсіпорындардың құрылысқа, қайта жаңартуға және күрделі жөндеуге арналған шығыстары кірді. Арнаулы мемлекеттік қор мен инфрақұрылымды дамыту қорының қаражаты да цифрлық теңгемен жұмсалады.
Мәні мынада: цифрлық теңге бағдарламаланады — ақша берілген кезде оны неге жұмсауға болатынын алдын ала белгілеуге болады. Егер қаражат жол салуға бөлінсе, оған тек жобада көзделген жұмыстар мен материалдарды төлеуге болады — басқа мақсатқа аударуға немесе шетелге шығаруға болмайды. Шарттар орындалғаннан кейін цифрлық теңгені әдеттегі қолма-қол емес ақшаға айырбастауға болады. Қаулы нақты бағдарламаларға қай күннен бастап қолданылатыны және барлық мердігер есеп айырысуға қаншалықты тез қосылатыны жарияланған мәліметтерде көрсетілмеген.
Мәні неде: Мемлекеттік сатып алу мен құрылыс шығыстарының едәуір бөлігі өз мақсатын «есте сақтайтын» және ізсіз жоғалып кете алмайтын ақшаға көшеді.
Бұл кімге тиімді: Мемлекет пен бақылаушыларға — бюджет қаражатының соңғы қосалқы мердігерге дейін ашық қозғалысы. Мердігерлер мен жеткізушілерге банктерде цифрлық әмиян ашып, жаңа ережемен есеп айырысуға тура келеді. Салық төлеушілерге — жүйе ойдағыдай жұмыс істесе, ұрлыққа мүмкіндік азаяды.
Негізгі мәлімет: Цифрлық теңге — қолма-қол және қолма-қол емес ақшамен қатар ұлттық валютаның үшінші түрі. Оны Ұлттық банк шығарады, ал екінші деңгейлі банктер арқылы сақтап, пайдаланады. Цифрлық теңге пилоты 2023 жылы басталды, ол арқылы алғашқылардың бірі болып Ұлттық қордың инфрақұрылымдық жобаларға арналған қаражаты өтті. «Бағдарламалану» сөзі смарт-келісімшарттар әлемінен келген: жұмсау шарты бөлек шартта емес, ақшаның кодында жазылады.
