Астана, 3 қараша. Сапаны бақылау стандарттары жоғары елдердің дәрілерін тіркеу мерзімі екі жылдан 15 жұмыс күніне дейін қысқарды, деп хабарлады денсаулық сақтау министрі Ақмарал Алназарова Үкімет отырысында.
Қазақстанда 2026 жылдың тоғыз айында 1 048 тіркеу куәлігі берілді, бұл 2025 жылдың бүкіл көрсеткішінен көп. Жеделдетілген рәсім бойынша АҚШ-тың, Германияның, Францияның, Даниясының, Ұлыбританияның және Корея Республикасының 16 дәрілік заты мен медициналық бұйымы тіркелді. Тіркелген дәрілердің әрбір төртіншісі елде өндірілген; тізілімде барлығы 7 275 атау бар. Министрліктің деректері бойынша, тіркелген препараттар саны жөнінен республика Еуразиялық экономикалық одаққа мүше мемлекеттер арасында жетекші орындардың бірін алады. «Бір терезе» қағидаты арқылы 600-ден астам қызмет көрсетілді, ал тіркеу құжаттарын талдау үшін жасанды интеллект енгізілуде.
Қадағалау да күшейеді. Министрлік айтқандай, 2027 жылғы 1 қаңтардан бастап дәрілер мен медициналық бұйымдардың үлгілерін жоспардан тыс, алдын ала ескертусіз алуға, ал жеткізушілердің қызметін және тіркеу куәліктерінің күшін уақытша тоқтатуға мүмкіндік беретін нормалар күшіне енеді. Тағы бір тетік 2026 жылдан бастап енгізілді: мемлекет өндірушінің өтінімін күтпей-ақ тіркеуді өзі бастайды. Осы тетікпен Бірыңғай дистрибьютор сатып алған 112-ден астам тіркелмеген препаратты тіркеу басталды; министрлік мұны, оның ішінде ауыр және сирек кездесетін аурулар үшін қолжетімді дәрілер тізбесін кеңейту тәсілі деп атайды.
Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы ұлттық реттеу жүйесінің жетілу деңгейін үшінші деңгей деп растады, ал Қазақстан, хабарламада айтылғандай, бұл деңгейге ТМД елдері арасында бірінші болып жетті. Келесі қадам — Астанада вакциналарды сынау кешенін салу. Дәрілерге қатысты жағымсыз реакциялар туралы деректерді медициналық ақпараттық жүйелерге және ДДҰ-ның жаһандық дерекқорына қосылған цифрлық жүйе жинайды; вакцинациядан кейінгі реакциялар туралы хабарлау үшін бөлек сервис бар.
Мәні неде: Мемлекет есікті тезірек ашады да, оның жанына тексерушілерді көбірек қояды: сапа стандарттары жоғары елдердің препараттарын жеделдетіп тіркеу, мемлекеттің өз бастамасымен тіркеу және 2027 жылдан бастап жоспардан тыс үлгі алу.
Бұл кімге тиімді: Жаңа және сирек препараттарды қажет ететін пациенттерге; енді жылдар емес, апталар ішінде жауап алатын аталған алты елдің өндірушілеріне; препараттары тіркеуден өтетін Бірыңғай дистрибьюторға. Жаңа препараттардың бағасы мен дәріханаларға түсу мерзімі хабарламада көрсетілмеген.
Негізгі мәлімет: Сол отырыста Премьер-Министр Олжас Бектенов сатып алынған дәрілер бола тұра, емделушілердің оларды уақтылы алмауына немесе өз қаражатына сатып алуына жол берілмеуі керек екенін мәлімдеді.
