Астана, 28 қазан. «ҚазМұнайГаз», оның еншілес компаниясы «ҚазМұнайГаз-Аэро» және 2025 жылдан бері Париждегі Шарль де Голль әуежайының отын инфрақұрылымын басқаратын испандық Exolum тобының авиациялық бөлімшесі Exolum Aviation Қазақстанның авиаотын инфрақұрылымын дамыту жөніндегі стратегиялық ынтымақтастықтың негізгі шарттары туралы үшжақты келісімге қол қойды, деп хабарлады ҚМГ.
Келісімге Астанада ҚМГ басқарма төрағасы Асхат Хасенов пен Exolum тобының авиация жөніндегі аға вице-президенті Иван Муиньоның кездесуінен кейін қол қойылды. Тараптар елдің әуежайларында отын құю кешендері мен авиаотын сақтайтын арнаулы базалар салуды, сондай-ақ қолданыстағы нысандарды жаңғыртуды қарастырады; жаңа және жаңартылған инфрақұрылым халықаралық Jet A-1 стандартындағы отынға арналады. Exolum тәжірибе мен технология әкеледі, ҚМГ – қазақстандық нарықты білуін, сала қатысушыларымен байланысын және болашақ жобаларды дайындауды. Exolum үшін Қазақстан Еуразия өңіріндегі алғашқы қадам болмақ.
«Саладағы ірі халықаралық компаниялардың бірімен ынтымақтастық технологиялық жаңаруды жеделдетуге, отын инфрақұрылымын басқарудың озық тәжірибесін енгізуге және Қазақстан арқылы халықаралық әуе тасымалын одан әрі арттыруға жағдай жасауға мүмкіндік береді. Ұлттық компания ретінде ҚМГ үшін Exolum тәжірибесі мен технологияларын қазақстандық мамандарға беру, отандық кадрлардың кәсіби құзыретін дамыту және отын нысандарын пайдаланудың заманауи тәсілдерін енгізу ерекше маңызды», – деді Хасенов. Келесі қадам – кешенді экономикалық талдау, соның қорытындысы бойынша тараптар нақты жобаларды, инвестиция көлемін, міндеттемелердің бөлінуін және жұмыс кезеңдерін айқындайды.
Exolum – мұнай өнімдері логистикасының әлемдегі ең ірі тәуелсіз операторларының бірі. Топтың 6 мың шақырымнан астам құбыры, 11 млн текше метрлік қоймалары, 50 авиаотын нысаны және әуежайларда 10 гидрант жүйесі бар (отын тікелей ұшақ тұрақтарына берілетін жерасты желілері); ол он елде жұмыс істейді. Оның авиациялық бөлімшесі 48 әуежайда жылына шамамен 170 млн жолаушыға қызмет көрсетеді. 2025 жылғы 4 маусымнан бастап Exolum Aéroports de Paris компаниясының 20 жылдық концессиясы бойынша Еуроодақтағы ең ірі, жылына 70 млн-нан астам жолаушы өтетін Шарль де Голль әуежайының қоймалары мен отын желісін басқарады: бұл 82 мың текше метрлік резервуарлар және ұзындығы 81 шақырымнан асатын гидрант желісі, оларды жаңғыртуға компания 200 млн еуродан астам қаржы салуда. Топ Лиссабон, Мадейра және Дублин әуежайларының отын терминалдарына да қызмет көрсетеді, Лима әуежайында жаңа қойма мен гидрант жүйесін салып жатыр, ал Испанияда әуежайлардағы 35 отын нысанын басқарады.
Компания тарихы 1927 жылы испандық CAMPSA мемлекеттік монополиясынан басталады; 1990-жылдары нарық ырықтандырылғаннан кейін ол Compañía Logística de Hidrocarburos (CLH) болды, ал 2015 жылы Ұлыбритания Қорғаныс министрлігінен GPSS мемлекеттік құбырлар мен қоймалар жүйесін сатып алды. 2021 жылдан бері топ Exolum деп аталады; онда 2 мыңнан астам адам жұмыс істейді. Exolum тобының тек испандық бизнесі 2025 жылы 604,2 млн еуро EBITDA кезінде 386 млн еуро таза пайда тапты.
«ҚазМұнайГаз-Аэро» – ҚМГ-ның авиаотын бағытының операторы. 2024 жылы компания 282 мың тоннадан астам мұнай өнімін, оның ішінде 206,3 мың тоннадан астам авиаотын сатты және «қанатқа», яғни тұрақтағы ұшақтың багына тікелей, шамамен 48,6 мың тонна отын құйды, оның 38 мың тоннаға жуығы Астана әуежайында. Алматы әуежайында ҚМГ-Аэро Turkish Airlines, AZAL, Thai AirAsia X, FlyOne Armenia ұшақтарына және жүк тасымалдаушыларға отын құяды. Компания Ақтөбе әуежайында Қазақстан өңірлерінде алғаш рет ұшақтарға Jet A-1 отынын құюға мүмкіндік беретін отын құю кешенін салып жатыр, Astana jet fuel hub мұнай базасын әзірлеуде және американдық KBR мен KazFoodProducts компанияларымен бірге елдегі алғашқы тұрақты авиаотын (SAF) зауытын дайындап жатыр.
Мәні неде: ҚМГ қазақстандық әуежайларға Еуроодақтағы ең ірі әуежайдың отын жүйесіне қызмет көрсететін операторды әкеліп отыр: Exolum тәжірибесі мен ҚМГ-Аэро желісі бірге елдің Jet A-1 авиаотынына көшуін және транзиттік рейстердің өсуін жеделдетуі тиіс.
Бұл кімге тиімді: Әуе компанияларына – Қазақстанның көбірек әуежайында Jet A-1 халықаралық стандарты бойынша отын құю. ҚМГ-Аэро-ның қазақстандық мамандарына – ҚМГ ерекше атап өтетін технология мен пайдалану тәжірибесін беру. Елдің транзиттік әлеуетіне: ҚМГ деректері бойынша, Қазақстан Орталық Азиядағы авиаотынның ең төмен бағаларының бірін сақтап отыр.
Негізгі мәлімет: ҚМГ-ның мұнай өңдеу зауыттары – Атырау, Павлодар және Шымкент – жаңғыртудан кейін ASTM халықаралық стандарты бойынша Jet A-1 авиаотынын шығаруға дайын; кеңестік ТС-1 стандартынан оған көшу әуежайлардың отын инфрақұрылымы жаңарған сайын жүріп жатыр. Бұл инфрақұрылымды салу мен жаңғыртуды ҚМГ «ҚазМұнайГаз-Аэро» арқылы жүргізеді.
