Астана, 5 қараша. Конституциялық Сот Қылмыстық-процестік кодекстің 19-бабы үшінші бөлігіндегі «жойылмайтын күмән» ұғымы кінәсіздік презумпциясының конституциялық кепілдігіне қайшы келмейтінін еске салды, деп соттың баспасөз қызметі хабарлады.
Себеп — сеніп тапсырылған бөтен мүлікті иемденгені немесе ысырап еткені үшін және алаяқтық үшін сотталған адамның өтініші болды. Өтініш беруші «жойылмайтын күмән» ұғымы айыпталушының пайдасына кез келген күмәнді түсіндіру жөніндегі конституциялық кепілдікті тарылтады және осылайша кінәсіздік презумпциясын шектейді деп есептеді.
Сот бұл мәселенің бұрын қаралғанын атап өтті: құқықтық ұстанымын ол 2003 жылғы 26 маусымдағы № 9 нормативтік қаулыда қалыптастырған. Оған сәйкес айыпталушының пайдасына қылмыстық процесті жүргізетін орган заңда көзделген барлық шараны қабылдағаннан кейін жойылмаған күмәндер түсіндіріледі. Қолданыстағы Кодекстің ережелері бұрын тексерілген реттеуді мәні бойынша сақтайды, сондықтан Соттың нормативтік қаулылары Конституцияға қайшы келмейтін бөлігінде заңды күшін сақтайды. Сот өтініш бойынша қандай процестік шешім қабылдағаны хабарламада айтылмаған.
Мәні неде: Сот ережені өзгерткен жоқ, бұрынғысын растады: айыпталушыға кез келген күмән емес, билік оны жою үшін заңда көзделген шараларды таусқаннан кейін қалған күмән жұмыс істейді.
Қазір не белгілі: Сот бұрынғы ұстанымын растады: оған сәйкес кінә туралы жойылмайтын күмәндер айыпталушының пайдасына түсіндіріледі. Сот иемдену немесе ысырап ету және алаяқтық үшін сотталған өтініш берушінің өтініші бойынша нақты не шешкені хабарламада айтылмаған.
Негізгі мәлімет: Кінәсіздік презумпциясы — адам кінәсі заңда белгіленген тәртіппен дәлелденгенге дейін кінәсіз деп саналатын қағида. «Нормативтік қаулы» — нормаларды түсіндіретін және бәріне міндетті Конституциялық Сот шешімі; ол Сот оны жаңасымен ауыстырғанға дейін күшін сақтайды. «Жойылмайтын» дегеніміз — тергеуші, прокурор мен сот тексерудің барлық тиісті шарасын қабылдағаннан кейін қалған күмән.
