Қазақстан елдің экономикасының әртүрлі секторлары үшін саралаушы салық мөлшерлемелерін енгізеді. Бұл туралы VRKNews.kz хабарлағандай, 1 қыркүйекте Қазақстан халқына арнаған кезекті Жолдауында ел Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев айтты.
Тоқаев айтқандай, 2023 жылы ҚР-дың жаңа Салық кодексі дайындалады. Мемлекет басшысы Жолдауында жаңа кодекске экономиканың әртүрлі салалары үшін саралаушы (әртүрлі) салық мөлшерлемелері енгізілетін жаңа салық саясаты кіретінін жариялады. Өңдейтін адам салықты аз төлеуі керек — инвесторлар күрделі индустриялық секторларға келсін деп.
Тоқаев сондай-ақ ең проблемалы блок — салықтық әкімшілендіру — толық жаңартылуы тиіс екенін, өйткені салықтық бақылауды толық цифрландыруды қамтамасыз ету, кез келген бетпе-бет өзара әрекетті болдырмау қажет екенін атап өтті. Өркениетті сауданы дамыту үшін тиісті мөлшерлемелері мен қарапайым рәсімдері бар бөлшек салықты қолдануды кеңейту керек болады.
ҚР Президентінің айтуынша, салық реформасы аясында «сән-салтанат салығы» деп аталатын салықты енгізу мүмкіндігін қарастыру да маңызды.
«Ол қымбат жылжымайтын мүлік объектілерін, көлік құралдарын сатып алғанда алынады және орта тапқа әсер етпейді», — деп кепілдік берді Президент.
Өз тарапымыздан атап өтеміз: саралаушы мөлшерлемелерді енгізу экономикадағы жағдайды шынымен түбегейлі өзгерте алады, өйткені бұл ең жүйелі шаралардың бірі. Ақыр соңында, елде бүгінде қолданылып жүрген саралаушы мөлшерлемелері жоқ ҚҚС көп жағынан бизнесті өлтіреді.
Бұған дейін бұл мәселені — саралаушы салық мөлшерлемелерін енгізу қажеттігін — 2022 жылғы 25 мамырдағы Мәжілістің жалпы отырысында Мәжіліс депутаты және «Ақ жол» партиясының басшысы Азат Перуашев көтерген.
«Мәселен, 2012 жылдан бері «Ақ жол» Демпартиясының фракциясы Үкіметке әлеуметтік және басым тауарларға салалық төмендетілген ҚҚС мөлшерлемелерін енгізуді табандылықпен ұсынып келеді. Бұл тәсілді ЭЫДҰ мен Еуроодақ елдері кеңінен қолданады: Швеция, Испания, Германия, Австрия, Польша, Литва және басқалары. Онда жалпы ҚҚС мөлшерлемесі 20–25% болуы мүмкін, ал ауыл шаруашылығы үшін — 0%, азық-түлік өнімдері мен тұтыну тауарлары үшін — 3–5%, тұрғын үй құрылысы, құрылыс материалдары, машиналар мен жабдықтар үшін — 6–8%», — деді сонда Перуашев өз сөзінде.
Ол сондай-ақ сөзінен кейін өзінің телеграм-арнасында бірқатар дамыған елдердің, оның ішінде Еуроодақ мүшелерінің елшіліктерінің әлеуметтік тауарлар мен қызметтерге (және тек олармен ғана емес) төмендетілген (жеңілдікті) салық мөлшерлемелерін қолдануы туралы жауаптарын жариялады. Және таңданбауды өтінді.
«Біздің салықшылардан айырмашылығы, дамыған елдер тең бәсекелестікті дұрыс түсінеді: ауыл шопаны мен мұнай құбырының иесі арасындағы тең салық ретінде емес; тең қызмет түрлері үшін тең салық ретінде. Мына детальға назар аударыңыздар: Канада ҚҚС емес, сауда салығын қолданады (ол туралы бүгінгі сөзімде де айтылды), бірақ онда да негізгі азық-түлік пен медициналық қызметтер бұл салықтан толық босатылған», — деп түсіндірді мамырда партия басшысы.
VRKNews.kz агенттігі әлемнің әртүрлі елдеріндегі «саралаушы салық мөлшерлемелері» дегеннің не екендігіне егжей-тегжейлі талдау ұсынады.
Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаевтың Қазақстан халқына Жолдауының толық мәтіні.


