Алматы, 14 қараша. Ұлыбритания 12 қарашада Ресейдің «СИБУР» мұнай-химия холдингін — Атырау облысындағы Kazakhstan Petrochemical Industries (KPI) полипропилен зауытының және салынып жатқан «Силлено» полиэтилен зауытының ортақ иелерінің бірін — санкциялар тізіміне енгізді.
Компания туралы жазба Британия үкіметінің тізімді толықтыру жөніндегі хабарламасында көрсетілген.
Хабарламада 20 жаңа позиция бар, «СИБУР Холдинг» жария акционерлік қоғамы онда екінші болып тұр. Компанияға активтерді бұғаттау, траст қызметтеріне тыйым, директорларды дисквалификациялау және көлік шектеулері қолданылды. Негіздеме ретінде Ресей үкіметі үшін стратегиялық маңызы бар секторда — энергетикада жұмыс істеуі аталған. Санкциялар топтамасы туралы Ұлыбритания премьер-министрі Энди Бернемнің кеңсесі хабарлады: оның мәліметінше, Лондон Ресейдің ең ірі он мұнай өндіруші компаниясының бәріне бірінші болып санкция салды.
Холдингтің өзі мұндай негіздемемен келіспейді. Reuters агенттігінің хабарлауынша, СИБУР энергетикада жұмыс істемейтінін, жер қойнауын иеленбейтінін және пайдалы қазба өндірмейтінін, ал синтетикалық материалдар әзірлеп, шығаратынын мәлімдеді. Компанияның заңгерлері Лондонның уәждерін зерделейді, ал холдинг шектеулерге шағымдану құқығын өзінде қалдырады. Санкциялар орнықтылығына әсер етеді деп холдинг күтпейді.
Қазақстанда СИБУР-дың екі мұнай-газ-химия жобасында үлесі бар, екеуі де «ҚазМұнайГаз» ұлттық компаниясымен (ҚМГ) байланысты. Жұмыс істеп тұрған KPI полипропилен зауытында холдингке 40%, ҚМГ-ға 49,5%, SK Ondeu компаниясына 9,5%, «Фирма Алмэкс Плюс» компаниясына 1% тиесілі. «Силлено» жобасында СИБУР-дың үлесі 30%, ҚМГ-нікі 29,9%, ҚМГ-ның мұнай-химия бөлімшесі KMG PetroChem компаниясынікі 10,1%, Қытайдың Sinopec компаниясынікі 30%. Қатысушылардың осындай құрамын LS іскерлік басылымы келтіреді. KPI зауытының қуаты — жылына 500 мың тонна полипропилен, «Силлено» кешенінің құны — шамамен $7,4 млрд, деп хабарлады Қазақстанның мұнай сервисі компаниялары одағы KazService.
Салдары туралы LS басылымы сала сарапшысы, «Байдильдинов. Нефть» атты Telegram-арнасының авторы Олжас Байділдиновтен сұрады. «Қазір, әрине, осыған байланысты тәуекелдер қайта бағаланады», — деді ол. Оның пікірінше, полипропилен сатып алушылар мәміледен сақтануы немесе үлкенірек жеңілдік сұрауы мүмкін. Алайда KPI зауытының өнімі негізінен Қытайға жөнелтіледі, сондықтан өткізуге нұқсан келе қоймайды. «Силлено» үшін сарапшы қаржы тартуда, технологияларда және тек Еуропада шығарылатын жабдықты сатып алуда тәуекел бар деп есептейді.
Байділдиновтің айтуынша, Британия санкциялары Америка немесе Еуропа санкциялары сияқты ауқымды емес: Америка тізіміне іліну әлдеқайда күшті қысым болар еді. «Әзірге мұны тек бастамасы болуы мүмкін деп айтуға болады. Өйткені, әдетте, алдымен кейбір елдер санкция салады, содан кейін ғана толық бұғаттау болады», — деп қосты ол. KazService одағы санкциялар кәсіпорындардың автоматты түрде тоқтайтынын білдірмейтінін, бірақ халықаралық төлемдерді, қаржыландыруды және жабдық жеткізуді қиындатуы мүмкін екенін атап өтті.
ҚМГ мен KMG PetroChem компаниясы ресми арналарында 14 қарашаның түс мезгіліне дейін жобаларға тиетін салдар туралы хабарлаған жоқ.
Бұл арада «Силлено» құрылысы жалғасып жатыр. ҚМГ 10 қарашада полимерлеу қондырғысының негізгі жабдығы — ілмекті реакторлардың алғашқы сегіз секциясы жеткізілгенін хабарлады; әр секцияның ұзындығы 67 метрден асады, салмағы 77 тоннаға дейін жетеді.
Мәні неде: Британия шектеулеріне Атыраудағы екі жобаның ресейлік акционері ілікті, ал зауыттардың өзі тізімде жоқ. Жұмыс істеп тұрған KPI зауытының өнім өткізуінде сарапшы қиындық күтпейді: өнімі негізінен Қытайға кетеді. Салынып жатқан «Силлено» осалырақ: оған әлі ақша, лицензия және жабдық керек.
Бұл кімге тиімді: Ұлыбритания санкцияларды Ресейдің энергетика секторына қысым жасаумен түсіндіреді. Қазақстанда кімнің ұтатынын сарапшы атамайды: оның айтуынша, санкциялық тартыс елге тікелей шектеулер арқылы да, жабдықтың, лицензиялардың, технологиялардың және өткізудің қымбаттауы арқылы да әсер етеді. KazService одағының бағалауынша, мұнай сервисі компаниялары үшін бұл — келісімшарттар мен жұмыс мерзімдерінің кешігу қаупі.
Негізгі мәлімет: Reuters агенттігінің анықтауынша, СИБУР — Ресейдің ең ірі мұнай-химия компаниясы. Полипропилен мен полиэтилен — мұнай және газ шикізатынан алынатын, кең қолданылатын пластиктер. KPI зауыты Атырау облысында жұмыс істейді, «Силлено» зауыты Атырау маңындағы «Ұлттық индустриялық мұнай-химия технопаркі» арнайы экономикалық аймағында салынып жатыр. Активтерді бұғаттау Британия компаниялары мен азаматтарына тізімдегі тұлғаның ақшасымен және мүлкімен мәміле жасауға тыйым салынғанын білдіреді.
Бұған дейін біз Құрылтай депутаттарының Атырау облысындағы мұнай-газ-химия кәсіпорындарын екі күн аралағаны туралы да жазған едік.


