Астана, 30 қазан. Қазақстан Үкіметі 13 қазандағы № 898 қаулысымен 2026–2029 жылдарға арналған Ұшқышсыз жүйелерді дамытудың кешенді жоспарын бекітті: 2029 жылға қарай елде дрондардың толық циклді өз өндірісі, оларды тіркеу мен ұшуды келісуге арналған бірыңғай цифрлық платформа, кемінде екі зерттеу орталығы және кемінде 1 000 даярланған маман болуы тиіс, деп хабарлады Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігі.
Жоспар Премьер-министрдің 2026 жылғы 10 сәуірдегі тапсырмасы бойынша дайындалды: министрлікке ұшқышсыз саланың шашыраңқы бөліктерін біріктіру жүктелген. Оны 18 мемлекеттік орган — олардың ішінде Көлік министрлігі, Қорғаныс министрлігі, ІІМ, ұлттық қауіпсіздік органдары мен қаржы реттеушілері, сондай-ақ әкімдіктер, даму институттары және квазимемлекеттік компаниялар орындайды; жұмысты ЖИЦДМ үйлестіреді.
Бірінші бағыт — ұшқышсыз авиациялық жүйелердің бірыңғай цифрлық платформасы және олардың қозғалысын автоматтандырылған басқару жүйесі (UTM, ағылшынша unmanned traffic management). Ол арқылы «бір терезе» қағидатымен өтінім беріледі, аппараттар тіркеледі және бағыттар келісіледі; министрлік қағаз рәсімдерден толық бас тартуға уәде береді. Екінші — өндіріс: импорттық бөлшектерден ірі тораптық құрастыру емес, экспортқа бағдарланған маңызды аппараттық компоненттер, байланыс жүйелері және қорғалған отандық бағдарламалық қамтамасыз ету шығару. Үшінші — кадрлар: операторлар, инженер-конструкторлар, кірістірілген бағдарламалық қамтамасыз ету мен жасанды интеллект әзірлеушілері, киберқауіпсіздік және қызмет көрсету мамандары. Зерттеу орталықтары мен зертханаларды университеттермен және халықаралық технологиялық компаниялармен бірге ашу жоспарланған.
Дрондарды ауыл шаруашылығында, энергетикада, өнеркәсіпте, логистикада, экологияда және төтенше жағдайларды жоюда қолдану көзделген. 2027–2028 жылдарға ұшқышсыз жүк тасымалының пилоттық жобасы жоспарланған. Жарияланған мәліметтерде жоспардың құны мен қаржы көздері аталмаған; құжаттың өзі қол қойылған күннен бастап күшіне енді.
Мәні неде: Қазақстан дайын шетелдік дрондарды сатып алудан өз саласын құруға көшіп жатыр: тіркеу мен ұшу бір цифрлық жүйеге ауысады, ал мемлекет өндірушілерді, инженерлерді және операторларды өсіруді өз мойнына алады.
Бұл кімге тиімді: Дрон иелері мен операторларына — қағаз рәсімдерінің орнына электрондық тіркеу және ұшуды жылдам келісу. Қазақстандық өндірушілер мен стартаптарға — басым мемлекеттік қолдау. Аграрийлерге, энергетиктер мен құтқарушыларға — жаңа құралдар. Бюджет шығыстары әзірге ашылмаған.
Негізгі мәлімет: Ұшқышсыз ұшу аппараты (ҰҰА) — бортында экипажы жоқ, қашықтан басқарылатын немесе берілген бағдарлама бойынша ұшатын ұшу аппараты. Қазақстанда дрондарды реттеу бірнеше ведомство — азаматтық авиация, полиция және қауіпсіздік органдары арасында бөлінген; BES.media деректері бойынша, жоспар аясында билік дрондарды бақылауды аппараттарды онлайн тіркеумен бірге ІІМ-ге беруді, иелерінің жауапкершілігін міндетті сақтандыруды және операторларға арнайы ХҚКО арқылы сертификат беруді қарастырып отыр. 2026 жылы Астанада алғаш рет жолаушысы бар ұшқышсыз аппараттың көрсетілім ұшуы өтті, ал Қазақстан мен Қытай елдер арасындағы ұшқышсыз жүк тасымалына келісті.
